Św. Zoja z Rzymu

.

Święta męczenniczka (zm. 286).

Znana również jako: Zoe.

 Jacques Callot, grawiura z 1630r.

Była żoną strażnika Nikostrata, została nawrócona wraz z mężem przez
św. Sebastiana. Gdy bracia Marek i Marcelin zostali uwięzieni i próbowano nakłonić ich do porzucenia wiary, wtedy Święty, który pełnił funkcję dowódcy w cesarskiej gwardii, wezwał ich do wytrwania przy Chrystusie. Wtedy Zoja, niema od sześciu lat, uklękła przed św. Sebastianem i uniosła ręce w niemym błaganiu. Ten chcąc pokazać prawdę swych słów, modlił się gorąco do Pana Boga, aby przywrócił jej mowę. Zoja przemówiła wychwalając Stwórcę, a wszyscy obecni przy tym uwierzyli i przyjęli Chrzest z rąk księdza Polikarpa.

Nowo nawróceni odmówili schronienia się w bezpieczniejszym miejscu i pozostali
w Rzymie, wraz ze św. Sebastianem, zbierając się potajemnie na nabożeństwach na cesarskim dworze. Gdy wybuchły prześladowania chrześcijan, św. Zoja została aresztowana jako pierwsza, podczas modlitwy na grobie św. Piotra w dzień jego wspomnienia, w 286 roku.

Na rozprawie odważnie wyznała wiarę w Jezusa Chrystusa, więc skazano ją na śmierć. Została powieszona za włosy na gałęzi drzewa, a pod nią rozpalono ognisko z gnoju, po długich godzinach udusiła się w dymie, dnia 5 lipca 286 roku. Jej ciało wrzucono do Tybru, zostało wydobyte i pochowane potajemnie przez chrześcijan. Relikwie są przechowywane w bazylice p.w. św. Praksedy (basilica di Santa Prassede) w Rzymie.

Patronka:
Niemych i dzieci mających trudności w mówieniu.

Ikonografia:
Przedstawiana w czasie swej męczeńskiej śmierci. Jej atrybutem jest: palma, wieniec, księga, krzyż.
.

Św. Symforoza z Tivoli

.

Święta wdowa i męczenniczka (zm. ok. 138).

Znana również jako: Synforoza.

Św. Symforoza z synami

Gino Piccioni

Była wdową po trybunie św. Getuliuszu, który poniósł śmierć męczeńską około roku 120, razem ze św. Amancjuszem, Cerealisem i Prymitywem. Symforoza pochowała ich ciała w arenarium (wyrobisko po pyle wulkanicznym lub tufu) na terenie swojego majątku.

Legenda mówi, że kiedy cesarz Hadrian ukończył budowę swego wspaniałego pałacu w Tibur (Tivoli) i zaczął w nim składać ofiary bożkom, miał usłyszeć, że wdowa Symforoza i jej siedmiu synów dręczą ich codziennie zanosząc modlitwy do Boga. Jeśli cesarz przekona ich, aby złożyli ofiarę bożkom, sam otrzyma wszystko czego zapragnie.

Hadrian i jego służba próbowali nakłonić Symforozę najpierw prośbami, a później groźbami do złożenia ofiary bożkom, a gdy niczego nie wskórali, widząc że nie złamią oporu pobożnej wdowy i jej siedmiu synów, wydali na nich wyrok śmierci. Symforozę zaprowadzono do świątyni Herkulesa i po strasznych torturach, wrzucono ją do rzeki Anio, z ciężkim kamieniem u szyi.

Relikwiarz św. Symforozy

Katedra p.w. św. Wawrzyńca w Tivoli

Dzień później cesarz wezwał jej siedmiu synów przed siebie i po nieudanej próbie nakłonienie ich do odstąpienia od wiary, w tej samej świątyni w której zabito ich matkę, rozłożono ich wszystkich na olbrzymich kołowrotach, rozciągając niemiłosiernie ich ciała. Po długich godzinach męczarni każdemu z nich zadano inną śmierć. Krescencjanowi przebito gardło, Julianowi wbito miecz w piersi, Nemezjuszowi - w serce, Prymitywusowi rozpłatano brzuch, Justynowi złamano kręgosłup, Strakteusowi przeszyto boki, a Eugeniusza rozcięto na pół. Ciała chłopców wrzucono do głębokiego rowu.

Odnalazł je i pochował na obrzeżach miasta brat Symforozy, Eugeniusz. W XVII wieku przy Via Tiburtina odkryto ruiny bazyliki w miejscu nazywanym "la sette Fratte" (siedmiu braci).

 Kościół św. Anioła w Rzymie (za Portykiem Oktawii)

Relikwie w 752 roku przeniósł do kościoła p.w. św. Anioła (Sant'Angelo in Pescheria) w Rzymie papież Stefan II. W 1610 roku odnaleziono sarkofag z napisem: "Hic recquiescunt corpora SS. Martyrum Simforosae, viri sui Zotici (Getulii) et Filiorum ejus translata papa Stefan".

Patronka:
Tivoli, wdów.

Ikonografia:
Najczęściej przedstawiana razem ze swoimi siedmioma synami.
Jej atrybutem jest: palma.

Varia:
W średniowieczu rzymskie Settecamini nazywano polem Siedmiu Braci, na cześć legendy o św. Symforozie i jej siedmiu synach, zamęczonych za wiarę.

Po reformie kalendarza w 1969 roku zniesiono wspomnienie św. Symforozy, uzasadniając to niewiarygodnością istniejących przekazów hagiograficznych.
.

Św. Oliwer Plunkett

.

Święty biskup i męczennik (1625-1681).

Znany również jako: Oileabhear Pluincead.

Urodził się 1 listopada 1625 roku w irlandzkim Loughcrew, w hrabstwie Meath, w dobrze sytuowanej rodzinie Jana i Tomasiny, jako drugi z sześciorga dzieci. Jego rodzina była spokrewniona z wieloma szlachetnymi rodami Irlandii. Do szesnastego roku życia nauczycielem Oliwera był Patryk Plunkett, opat z opactwa NMP z Dublina, jego kuzyn.

W tym okresie Irlandią wstrząsała wojna konfederacka (1641-48) pomiędzy irlandzkimi katolikami a protestanckimi osadnikami z Anglii i Szkocji, a w 1647 roku wojska angielskie odnosiły zwycięstwa w kolejnych bitwach. Wielu krewnych młodego Oliwera było zaangażowanych po stronie katolickiej. Papieskim wysłannikiem do Konfederacji Irlandii został oratorianin, ks. Piotr Scarampi. To pod jego opieką, jako kandydat do stanu kapłańskiego Oliwer wyruszył do Rzymu w 1647 roku.

Edward Luttrell, 1681r.

National Portrait Gallery w Londynie

Został przyjęty do jezuickiego Kolegium Irlandzkiego w Rzymie, szybko okazując się bardzo zdolnym uczniem. W marcu 1651 roku otrzymał niższe święcenia kapłańskie, a trzy lata później wyższe, 1 stycznia 1654 roku został księdzem. Biskupi irlandzcy mianowali go jako reprezentanta Irlandii w Rzymie. W międzyczasie Oliwer Cromwell (1649-53) toczył swoją antykatolicką krwawą kampanię w Irlandii, w rezultacie czego publiczne praktyki religijne zostały zakazane, a duchowieństwo katolickie wymordowano. W tej sytuacji Oliwer Plunkett pozostał w Rzymie, gdzie od 1657 roku wykładał teologię. W okresie restauracji Stuartów skutecznie zabiegał o sprawę irlandzkiego Kościoła. W Kongregacji Rozkrzewiania Wiary (Congregatio de Propaganda Fide, od 1988 roku - Kongregacja ds. Ewangelizacji Narodów) dnia 9 lipca 1669 roku został mianowany arcybiskupem Armagh i prymasem Irlandii, a 30 listopada tego samego roku miała miejsce jego konsekracja w katedrze w Gandawie przez biskupa Eugeniusza Alberta d'Allamont.

Dotarł  do Irlandii 7 marca 1670 roku, paliusz przyznano mu na konsystorzu 28 lipca 1670. Polecił zakładanie szkół dla chłopców i seminaria, pragnąc rozwiać szerzącą się ignorancję i liczne kontrowersje dotyczące zagadnień z zakresu teologii moralnej. Złagodzenie "praw karnych" (tzw. Penal Laws) z 1559 roku wymierzonych w katolików, pozwoliło na otwarcie kolegium jezuickiego w Drogheda (1670). W rok od założenia kolegium miało ono już 150 uczniów, w tym ponad czterdziestu z rodzin protestanckich. W 1673 roku Izba Gmin uchwaliła Akt Próby (Test Act), prawo wymagające od każdego urzędnika i wojskowego udziału w protestanckim nabożeństwie, nakazując jednocześnie złożenie deklaracji wierności zasadom kościoła anglikańskiego i wyrzeczenia się dogmatu o Przeistoczeniu. Zabroniono również oddawania czci Matce Bożej i Świętym. Pozbawiano katolików możliwości obejmowania urzędów cywilnych i wojskowych, a także pozbawienie biernego prawa wyborczego.

Z powodów doktrynalnych prymas Irlandii zaprotestował przeciwko nowym przepisom, wskutek czego kolegium w Drogheda zostało zrównane z ziemią, a on sam został zmuszony do ukrywania się. W 1678 roku uchwalono prawo zakazujące zasiadania katolikom w parlamencie i nakazujące jednocześnie złożenie wszystkim posłom przysięgi z Aktu Próby.

Relikwie św. Oliwera Plunketta

Kościół w Oldcastle, Meath

Mimo, że wyznaczono cenną nagrodę za jego głowę, św. Oliwer nie opuścił Irlandii. Został aresztowany w Dublinie 6 grudnia 1679 roku i uwięziony na zamku w Dublinie. Zdążył udzielić Ostatniego Namaszczenia umierającemu arcybiskupowi Dublina, Piotrowi Talbotowi, aresztowanemu ponad rok wcześniej. Prymasa Irlandii osądzono w Dundalk na podstawie zeznań krzywoprzysięzców, za rzekome spiskowanie przeciw państwu i plany sprowadzenia żołnierzy francuskich. Lord Shaftesbury, Antoni Ashley Cooper, wiedząc jak trudne będzie skazanie św. Oliwera w Irlandii, gdzie charakter świadków był znany, nakazał przetransportowanie go do więzienia Newgate w Londynie. Pierwszy z powołanych sądów nie znalazł żadnych dowodów na zarzucaną mu zdradę, dopiero za drugim razem, w czerwcu 1681 roku, udało się zebrać sędziów, którzy wydali wyrok śmierci za zdradę stanu, jakiej jakoby miał się dopuścić św. Oliwer, propagując wiarę katolicką.

Relikwia głowy św. Oliwera Plunketta

Kościół pw. św. Piotra w Drogheda, Leinster

W dniu 1 lipca 1680 roku arcybiskup Oliwer Plunkett, prymas Irlandii, został powieszony, podtopiony i poćwiartowany w Tyburn. Naoczny świadek egzekucji pisał, że postawa Świętego i ostatnie jego słowa wygłoszone przed śmiercią, pociągnęły tak wiele serc, że nie zdołałby tego samego uczynić przez wiele lat apostolstwa.

Jego rozczłonkowane ciało pochowano w dwóch cynowych skrzynkach, obok pięciu jezuitów, którzy zginęli przed nim. W 1683 roku skrzynki potajemnie wydobył ks. Corker i przeniósł do klasztoru benedyktynów w niemieckim Lamspringe, nieopodal Hildesheim. Głowę ofiarował dominikaninowi i dawnemu przyjacielowi św. Oliwera, kardynałowi Norfolk, który przebywał w Rzymie, stamtąd później przewieziono ją do Armagh, a 29 czerwca 1921 roku do Drogheda, do kościoła pw. św. Piotra. Większość relikwii złożono w opactwie Downside.

Ołtarz z relikwiami

Klasztor w Lamspringe, Dolna Saksonia

9 grudnia 1886 roku papież Leon XIII podpisał dekret o rozpoczęciu procesu beatyfikacyjnego. Papież Benedykt XV ogłosił prymasa Irlandii błogosławionym w niedzielę Zesłania Ducha Świętego, 23 maja 1920 roku, w Rzymie. Kanonizacja miała miejsce 12 października 1975 roku w Rzymie, a dokonał jej papież Paweł VI.

Patron:
Archidiecezji Armagh.

Ikonografia:
Przedstawiany w stroju biskupim. Jego atrybutem jest: krzyż, paliusz, mitra, dyscyplina, księga.

Varia:
Św. Oliwer Plunkett był ostatnim katolikiem uwięzionym i zamordowanym w Tyburn oraz pierwszym beatyfikowanym irlandzkim męczennikiem za wiarę i pierwszym nowym irlandzkim świętym po prawie siedmiuset latach.
.

Św. Tybald z Provins EC

.

Święty kapłan i pustelnik (1017-1066).

Znany również jako: Dypold, Teobald, Thiebaud, Thiebaut, Thibault.

Urodził się w 1017 roku w Provins, w rodzinie księcia-palatyna Szampanii Arnoula
i jego żony Gizeli. Od wczesnej młodości fascynował go sposób życia św. Jana Chrzciciela, św. Pawła Pustelnika, św. Antoniego i św. Arseniusza. Chcąc dowiedzieć się więcej odwiedził pustelnika Burcharda, który żył na małej wysepce na Sekwanie (Seine). Mając osiemnaście lat postanowił porzucić karierę wojskową i w końcu udało mu się przekonać ojca, aby wyraził zgodę na to, żeby został pustelnikiem.

 Klasztor w Chateau-l'Hermitage, Sarthe

Opuścił dom razem z przyjacielem Walterem, który również chciał wieść pustelniczy żywot i udali się do Pettingen, tam zamieszkali w pustelni, czasami pomagali
w najcięższych pracach rolniczych, pracując fizycznie całymi dniami. Powszechna cześć jaką ich otaczano, skłoniła ich do opuszczenia tego miejsca. Wyruszyli w pielgrzymkę do Composteli, a po powrocie osiedli nieopodal Trewiru (Trier). Nie pozostali tam zbyt długo, ponieważ znowu wyruszyli w kolejną pielgrzymkę, tym razem do Rzymu, skąd planowali wyruszyć do Ziemi Świętej, przez Wenecję. Niestety Walter ciężko zachorował w pobliżu Vicenzy, zatrzymali się tam na czas jego choroby, która okazała się śmiertelną.

Po jego śmierci wokół Tybalda, pociągnięci jego świętością, zaczęli się gromadzić chętni do zostania pustelnikami. Biskup Vicenzy udzielił mu święceń kapłańskich. Rodzice Tybalda odkryli miejsce jego pobytu i postanowili odwiedzić syna. Jego matka, Gizela, postanowiła zostać pustelnicą w pobliżu miejsca jego odosobnienia.

Krótko przed swoją śmiercią św. Tybald wstąpił do zakonu kamedułów.

Zmarł 30 czerwca 1066 roku w Sossano, w wyniku choroby, która pokryła jego ciało plamami i owrzodzeniami. Kult św. Tybalda zatwierdził papież Aleksander II
w 1073 roku. Relikwie znajdowały się w opactwie w Sens oraz w Auxerre, w kaplicy Saint-Thibault-en-Auxois.

Patron:
Provins, rolników, producentów wina, szewców, kaletników, smolarzy i kawalerów. Wzywany w obronie przed bezpłodnością, gorączką, suchym kaszlem, chorobami oczu i atakami paniki.

Ikonografia:
Przedstawiany jako pustelnik, czasami rycerz. Jego atrybutem jest: księga, krzyż.
.

Św. Emma z Gurk

.

Święta wdowa (ok.980-1045).

Znana również jako: Hemma.

 Sebald Bopp, ok.1510r.

Urodziła się około roku 980 w karynckim Zeltschach, w rodzinie Engelberta Palensteina i jego żony Tuty, związanej z królewskim rodem Ludolfingów. Wychowywała się na królewskim dworze w Bambergu, pod okiem cesarzowej
św. Kunegundy. Wcześnie wydano ją za mąż, za hrabiego Wilhelma Friesach, z którym miała dwóch synów - Wilhelma i Hartwiga. Obaj zginęli w jednej z kopalń srebra
i żelaza, będących własnością hrabiego, w czasie buntu robotników, który wybuchł po wykonaniu wyroku śmierci na jednym z nich. Hrabia stłumił bunt, po czym w szatach pokutnych wyruszył do Rzymu, wracając zmarł w drodze.

 Katedra p.w. Matki Bożej w Maria Saal, Karyntia

Po tych bolesnych wypadkach Emma postanowiła całkowicie poświęcić się Panu Bogu. W dolinie rzeki Gurk, w Karyntii, ufundowała klasztor dla 72 benedyktynek
(dla uczczenia 72 uczniów Pana Jezusa) poświęcony Matce Bożej Bolesnej,
a nieopodal bliźniaczy klasztor męski dla 20 mnichów. Resztę majątku przeznaczyła na budowę kościołów, a sama wstąpiła do klasztoru w Gurk, spędzając trzy ostatnie lata swojego życia na modlitwie i pokucie.

Śmierć św. Emmy

Krypta w katedrze w Gurk, Karyntia

Zmarła 29 czerwca 1045 roku w Gurk, została pochowana w klasztorze. Jej grób był świadkiem wielu cudownych uzdrowień, pielgrzymowały do niego setki wiernych.
W 1174 roku jej doczesne szczątki przeniesiono do nowej krypty w katedrze w Gurk.

Apoteoza św. Emmy

Katedra w Gurk, Karyntia

Została beatyfikowana 21 listopada 1287 roku przez papieża Honoriusza IV.
Proces kanonizacyjny rozpoczęto w 1466 roku, lecz dopiero 5 stycznia 1938 roku kanonizował ją papież Pius XI.

Patronka:
Karyntii, Gurk, szczęśliwego porodu i wdów. Wzywana w zagrożeniu niepłodnością, atakiem padaczki i chorobami oczu.

Ikonografia:
Przedstawiana w stroju z epoki. Jej atrybutem jest: klasztor, katedra w Gurk, róże.

Legenda:
Po śmierci synów św. Emma wrzuciła do szybu kopalni, w której zostali zabici, obrączkę mówiąc, że dopóki nie zostanie odnaleziona, w kopalni nie będzie można wydobywać ani srebra ani rud żelaza ani soli. Obrączki nie odnaleziono do dziś,
a kopalnie jak stały, tak stoją nieczynne.

Św. Emma i legenda o sprawiedliwej płacy

Josef Ferdinand Fromiller, 1739r.

Katedra w Gurk, Karyntia

Inna legenda opowiada o tym, jak w czasie budowy kościoła jeden z pracowników zażądał większego wynagrodzenia niż mu się należało za wykonaną pracę. Św. Emma przyniosła sakiewkę z pieniędzmi i kazała wszystkim robotnikom wziąć z niej tyle, ile im się należało za wykonaną pracę. Ten który żądał więcej, wziął z sakiewki pieniądze, ale w dłoni zostało mu tylko tyle na ile się z nim wcześniej umówiono, reszta przesypała się przez palce. I działo się tak kilkakrotnie, zanim zrozumiał,
że zażądał za dużo.

 Kościół klasztorny w Admont, Styria

Varia:
Od ponad trzystu lat istnieje tradycja pielgrzymowania do grobu św. Emmy w Gurk ze Słowenii i Styrii, przez przełęcz Loibl.

.