13 stycznia 2011

Św. Kentigern z Glasgow OSB

.
Święty biskup i mnich (ok. 518-614).

Znany również jako: Mungo, Cantigernus, Cyndeyrn Garthwys.


Jego matka św. Tenewa (Thaney) była córką króla Leudona. Uwiedziona przez Owaina mab Urien, zaszła w ciążę, co tak rozwścieczyło jej ojca, że zrzucił ją z urwiska Traprain Law. Cudem przeżyła upadek i łódką przepłynęła rzekę Forth, docierając do Culross. Tutaj urodziła syna - Kentigerna.

Gdy chłopiec podrósł został oddany pod opiekę św. Serwana (Serfa). W wieku dwudziestu pięciu lat rozpoczął pracę misyjną nad rzeką Clyde, w pobliżu dzisiejszego Glasgow. Przez następców św. Niniana został konsekrowany na biskupa w roku 540, a swoją siedzibę wzniósł u zbiegu rzeki Clyde i Molendinar Burn, w miejscu gdzie stoi obecnie katedra). Przez trzynaście lat pracował nad nawracaniem mieszkańców swej diecezji. Mieszkał w małej celi, wiele godzin spędzając na modlitwie, postach i umartwieniu.

 Kelvingrove Art Gallery w Glasgow

Silny ruch antychrześcijański w Strathclyde zmusił św. Kentigerna do opuszczenia swej biskupiej siedziby. Udał się przez Kumbrię do Walii, gdzie przez pewien czas przebywał u św. Dawida, potem przeniósł się do Gwynedd. Wybudował klasztor w Llanelwy i został jego pierwszym opatem. Po jakimś czasie postanowił wyruszyć w pielgrzymkę do Rzymu. Porzucił ten zamiar, gdy nowy król Strathclyde poprosił go o powrót do biskupstwa mu przynależnego.

Pod koniec swego życia spotkał się ze św. Kolumbanem.

Katedra p.w. św. Kentigerna w Glasgow
Miejsce gdzie był pochowany Święty

Zmarł w niedzielę, 13 stycznia 614 roku. Pochowano go w katedrze, a jego grób aż do czasów reformacji był miejscem licznych pielgrzymek.

Patron:
Glasgow, osób oskarżonych o zdradę. Wzywany w obronie przed bandytami.

Ikonografia:
Przedstawiany w stroju biskupa. Jego atrybutem jest: mitra, pastorał, rudzik, dzwonek, drzewo, łosoś.

 Herb Glasgow

Varia:
Św. Kentigern i cztery cudy jakich dokonał, a symbolizowanych przez ptaka, drzewo, dzwonek i rybę, są umieszczone w herbie Glasgow. Ptak przypomina o rudziku św. Serwana, którego przypadkiem zabili mnisi, zrzucając winę na św. Kentigerna. Chłopiec modlił się długo nad ptakiem, aż ten ożył. Rybę złowił sam Święty i w jej wnętrzu znalazł pierścień królowej Languoreth, którą mąż podejrzewał o zdradę.Wcześniej zrozpaczona królowa poprosiła św. Kentigerna o pomoc, a ten dzięki cudownemu odnalezieniu pierścienia pomógł przywrócić jej dobre imię. Dzwonek został podarowany świętemu biskupowi przez papieża, używano go podczas pogrzebów. Z kolei drzewo symbolizuje wydarzenie z dzieciństwa św. Kentigerna. Wyznaczony do pilnowania ognia w klasztorze św. Serwana, zasnął i ogień wygasł. Przestraszony chłopiec zerwał kilka zamrożonych gałązek leszczyny i wrzucił w wygaszone palenisko, a ogień znowu zapłonął.
.

12 stycznia 2011

Św. Benedykt z Wearmouth-Jarrow OSB

.
Święty opat i wyznawca (628-690).

Znany również pod imieniem: Benet Biscop, Biscop Baducing.

Biscop Baducing urodził się w rodzinie angielskiej szlachty. Dorastał na dworze króla Bernicji Oswy z Nortumbrii, ciesząc się jego względami i poważaniem. Po pielgrzymce do Rzymu, mając 25 lat, zrzekł się swego majątku i pozycji, poświęcając się modlitwie i studiowaniu Pisma Świętego. W 666r. wstąpił do francuskiego klasztoru św. Honorata niedaleko Cannes, przyjmując imię Benedykt (Benet), spędzając wśród mnichów dwa lata.

W 668r. wyruszył do Anglii z nowo mianowanym przez papieża św. Witaliana arcybiskupem Canterbury Teodorem, pochodzącym z Grecji, jako jego tłumacz i doradca. Po objęciu przez Teodora stolicy arcybiskupiej, mianował on Benedykta opatem u św. Piotra i Pawła w Canterbury, funkcję tę sprawował dwa lata.


Św. Benedykt niesie Bazylikę św. Piotra z Rzymu do Anglii
Fresk, anonim, VIII w.

W 674r. król Nortumbrii Egfryd podarował Benedyktowi ziemię w Wearmouth, wybudował on na niej klasztor św. Piotra, wybudowany na wzór europejski i stanowiący wzorzec dla innych klasztorów. Papież w 678r. zwolnił klasztor z kontroli zewnętrznej. Król był tak zachwycony sukcesem klasztoru św. Piotra, że podarował Benedyktowi ziemię w Jarrow i polecił wybudować drugi klasztor. Wzniesiono siostrzany klasztor pod wezwaniem św. Pawła, Benedykt mianował Ceolfryda przełożonym i polecił mu wraz z 20 mnichami (wśród nich znajdował się młody Beda, nazywany później Czcigodnym) udać się do Jarrow.

Nowe klasztory zostały zbudowane przez sprowadzonych z Francji rzemieślników z kamienia, co było nowością w Anglii, a kościoły doświetlono oknami ze szkła. Benedykt starał się wprowadzić jak najwięcej z rzymskiego rytuału do angielskiego kultu. Z piątej i ostatniej swojej podróży do Rzymu w 679r. przywiózł relikwie, mszały, obrazy, szaty i paramenta liturgiczne. Zaprosił Jana Archikantora z Bazyliki św. Piotra w Rzymie, aby nauczył jego mnichów śpiewu liturgicznego.
Klasztor posiadał skryptorium i wielką bibliotekę, zawierająca kilkaset woluminów, a rękopisy kopiowane w skryptorium były bardzo cenione na kontynencie, zwłaszcza Kodeks Amiatyński - najstarszy zachowany manuskrypt zawierającym pełny tekst Wulgaty.

Witraż z katedry p.w. św. Jana Chrzciciela w Norwich

Benedykt wyjeżdżając do Rzymu w 686r. mianował Ceolfryda na opata Jarrow, a Eosterwina na opata Wearmouth, ale jeszcze przed swoją śmiercią mówił, że oba klasztory powinny funkcjonować jako jeden klasztor w dwóch miejscach.

Wearmouth-Jarrow mocno ucierpiało podczas najazdu Duńczyków w 860r., zostało całkowicie opuszczone pod koniec IX w. Niektóre źródła podają, że przez jakiś czas przebywało tam kilku mnichów. Opactwo ostatecznie rozwiązał Henryk VIII.

Jarrow
 Jarrow - tablica - kamień węgielny.
Obecnie wmurowana w łuku prezbiterium.

Benedykt z powodu postępującego paraliżu ostatnie trzy lata swojego życia spędził przykuty do łóżka. Swoje cierpienie znosił z wiarą i cierpliwością. Nie przeszkodziło mu to w dalszej pracy nad Regułą i zakupie książek do klasztornej biblioteki.

Zmarł 12 stycznia 690r. w Wearmouth i został tam pochowany. Jego relikwie przeniesiono w 980r. do opactwa w Thorney. Opactwo w Glastonbury było również w posiadaniu relikwii św. Benedykta.

Jego klasztory pod bezpośrednim patronatem papieża rozpoczęły złoty wiek Kościoła w Anglii.

Wearmouth
Część wieży i zachodnia ściana zachowały się od VII w.

Patron:
Angielskich benedyktynów, muzyków i malarzy.

Ikonografia:
Przedstawiany jako benedyktyński opat (czasami w stroju biskupim) stojący nad rzeką Tyne, z dwoma opactwami w tle. Lub też ze swoim uczniem - Bedą Czcigodnym.
.

11 stycznia 2011

Św. Witalis z Gazy

.
Święty mnich i pustelnik (zm. 625r.)

Znany również pod imieniem: Witalis z Aleksandrii.

W wieku 60 lat wyruszył do Aleksandrii i tam w ciągu dnia pracował jako robotnik,
a wieczorem za swoje dzienne wynagrodzenie wynajmował prostytutkę i proponował jej spędzenie za te pieniądze nocy bez grzechu. Jeśli się zgadzały nauczał je i modlił się razem z nimi. Jego postępowanie wzbudzało wiele sensacji, plotek i podejrzeń, ale wszelkie dochodzenia oczyszczały go z zarzutów i ukazywały, że w jego postępowaniu nie było nie niewłaściwego.

Wiele z tych kobiet porzuciło swoje dotychczasowe zajęcia i zaczęło nowe, pobożne życie.


 W 625r. w Aleksandrii pewien mężczyzna, który widząc go jak opuszczał dom publiczny uderzył go w głowę. Witalis wrócił do siebie i zmarł w czasie modlitwy.
.

10 stycznia 2011

Św. Dermot z Inis Clothrann

.
Święty opat i wyznawca (zm. w 542).

Znany również jako: Diarmaid, Diermit, Dermod, Diermedus, Diermetus, Diermitius.

Pochodził z książęcej rodziny, był najmłodszym synem Lugny i Dedivy, która oprócz Dermota wydała na świat kilku innych świętych - św. Senana z Laraghbrine, św. Cailina z Fenagh, św. Manchina, św. Felima z Kilmore, św. Daigha z Inniskeen oraz św. Femię.

 Pozostałości kościoła na Inis Clothrann

Św. Dermot około roku 530 założył opactwo na wyspie Inis Clothrann (Inchcleraun), położonej na jeziorze Lough Ree (Loch Ri, Loch Ribh), w diecezji Ardagh, na tej samej, na której miała zostać pochowana legendarna królowa Maeve. W krótkim czasie oprócz opactwa na wyspie wybudowano aż siedem kościołów (stąd czasami nazywano ją wyspą siedmiu kościołów), do naszych czasów zachowały się ruiny trzech z nich.

Jego pobożność i wiedza szybko przyciągnęły licznych uczniów na wyspę. Był nie tylko dobrym nauczycielem, ale też wybitnym pisarzem i poetą. Wśród jego duchowych uczniów znajdował się św. Kieran z Clonmacnoise, któremu pomagał przy zakładaniu klasztoru przy ujściu rzeki Shannon.

Inis Clothrann w "History of County Longford"

Opactwo na Inis Clothrann wielokrotnie podczas najazdów niszczono i ograbiano, za każdym razem przywracano jego świetność. Aż do czasów reformacji wyspa była znanym centrum pielgrzymkowym, w 1541 roku opactwo rozwiązano na rozkaz Henryka VIII.
.

7 stycznia 2011

Św. Alderyk z Le Mans

.
Święty biskup i wyznawca (800-857).

Znany również jako: Aldryk, Audry.

Urodził się 21 czerwca 800 roku, w rodzinie Siona i Geryldy. Mając dwanaście lat chłopiec trafił na dwór Karola Wielkiego, gdzie odebrał staranne wychowanie.

 Kaplica NMP w opactwie p.w. św. Piotra i św. Pawła w Ferrieres

Gdy miał dwadzieścia jeden lat opuścił królewski dwór i udał się do lotaryńskiego Metz, a po otrzymaniu święceń kapłańskich pełnił posługę jako spowiednik na cesarskim dworze Ludwika Pobożnego przez kolejnych dziewięć lat. Po jego śmierci wspierał Karola Łysego, co przypłacił wygnaniem ze swej biskupiej stolicy przez zbuntowanych hrabiów.

Był papieskim legatem króla Akwitanii, Pepina, którego przekonał do zwrotu majątku kościelnego zagarniętego wcześniej przez królewskich namiestników.

W styczniu 832 roku w kościele w Tours został konsekrowany na biskupa Le Mans przez biskupa Landrana I. Jako biskup św. Alderyk zasłynął niezwykłą świętością i wytężoną pracą nad rozbudowaniem diecezji. Odnowił zniszczony i zaniedbany klasztor NMP położony  pomiędzy rzeką a murami Le Mans oraz klasztor św. Wincentego. Do kościoła katedralnego w Le Mans sprowadził w lipcu 838 roku relikwie swoich świętych poprzedników - św. Juliana, św. Turybiusza, św. Pawacjusza i św. Romana.

Brał udział w synodzie w 836 roku w Akwizgranie (Aachen), którego postanowienia dotyczyły głównie przywrócenia dyscypliny kościelnej oraz w synodzie w 846, zwołanym w Paryżu.

Przez ostatnie dwa lata życia był sparaliżowany, zmarł 24 marca 857 roku.
.