8 grudnia 2011

Św. Eutychian


Święty papież i wyznawca (zm. 283r.)

Znany również jako: Eutychianus.


Następca papieża św. Feliksa I, wybrany został w 275 roku.
Był dwudziestym siódmym papieżem (wg listy kard. Mercati w 1942).

Urodził się w Lunie (Lunae) w Toskanii. Swój pontyfikat rozpoczął 4 stycznia 275 roku. Niewiele wiadomo o tym papieżu, poza tym, że miał wprowadzić zwyczaj poświęcania plonów. Miał pochować własnymi rękami ponad 300 męczenników, a także nakazać aby byli chowani w czerwonych dalmatykach.

Bazylika pw. św. Piotra w Rzymie, zwieńczenie portyku
Karol Maderno, ok. 1612r.

Św. Eutychian zmarł 7 grudnia 283 roku, pochowano go w cemetarium św. Kaliksta. Był to ostatni pochówek w tych katakumbach (z braku miejsc). W 1659 roku papież Inocenty IX ofiarował jego relikwie Filipowi kardynałowi Casoni, a ten nakazał po swojej śmierci umieszczenie relikwii w Sarzano, leżącym na terenie skąd miał pochodzić święty papież.

Ikonografia:
Przedstawiany w stroju papieskim.
Jego atrybutem jest: mitra, paliusz, pastorał, księga.

29 listopada 2011

Św. Saturnin z Kartaginy


Święty męczennik (zm. 304r.)

Znany również jako: Saturnin Starszy.

Sarkofag z relikwiami św. Saturnina
Bazylika pw. św. Saturnina w Rzymie

Pochodził z Kartaginy, wcześnie przyjął wiarę katolicką i został ochrzczony. Przeniósł się do Rzymu i tam pomagał prześladowanym chrześcijanom. Sam też wkrótce został pojmany, a gdy nie chciał wyrzec się wiary, razem z diakonem św. Syzyniuszem został skazany na śmierć. Przed wykonaniem kary poddano ich wymyślnym torturom, mającym złamać ich ducha, ale dzięki modlitwie przetrzymali biczowanie, rwanie ciała i przypalanie ogniem. Gdy oprawcy stwierdzili, że męki jakim poddano świętych mężów, nie przyniosły spodziewanych efektów, ścięli im głowy.

Pochowano go przy drodze Salaryjskiej (Via Salaria), a nad jego grobem z czasem wybudowano bazylikę, ostatni raz odbudowaną na początku XX wieku.

 Bazylika pw. św. Saturnina w Rzymie

Świadectwa jego męczeńskiej śmierci są liczne i niewątpliwe, począwszy od marmurowych  kalendarzy, a skończywszy na sakramentarzach.

Dnia 29 listopada przypada również wspomnienie św. Saturnina z Tuluzy, biskupa i męczennika, jednego z siedmiu Apostołów Galii.


Św. Saturnin z Tuluzy


Święty biskup i męczennik (zm. ok. 257r.)

Znany również jako: Sernin, Apostoł Galii.

Męczeństwo św. Saturnina
"Legenda aurea", Macon, XVw.

Urodził się w greckim Patras, w arystokratycznej rodzinie rzymskiej. Papież św. Fabian wysłał św. Saturnina wraz z sześcioma innymi kapłanami (nazwano ich później siedmioma Apostołami Galii) z misją ewangelizacyjną do Galii. Razem ze św. Saturninem wyruszyli św. Gacjan, św. Trofim, św. Paweł, św. Austromoniusz, św. Dionizy i św. Marcjal.

Męczeństwo i pochówek św. Saturnina
"Legenda aurea", il. Jakub z Besancon, XVw.
Męczeństwo św. Saturnina
"Legenda aurea", il. Ryszard z Montbaston, XIVw.

Został pierwszym biskupem Tuluzy (łac. Tolosa) i wkrótce tamtejsza gmina chrześcijańska zaczęła się rozwijać, przyjmując wszystkich nowo ochrzczonych. Działalność biskupa rozwścieczyła kapłanów pogańskich, którzy pojmali świętego, skrępowali go i przywiązali do wołu, który rozszarpał go na kawałki. Dwie pobożne niewiasty zebrały starannie szczątki biskupa i pochowały nocą w głębokim rowie. Następca św.Saturnina, biskup Hilary, sprawił mu godny pochówek, a nad jego grobem postawiono drewnianą kapliczkę. W 1080 roku w tym miejscu wzniesiono kościół, a ciało świętego złożono w konfesji w nawie głównej. W średniowieczu był to jeden z najważniejszych ośrodków pielgrzymkowych.

Bazylika pw. św. Saturnina w Tuluzie
rycina Piotra Józefa Walkerta z "La Vieux Toulose disparu", XVIIIw.
...i XXI wiek.

W dniu 29 listopada przypada również wspomnienie św. Saturnina z Kartaginy, zamęczonego wraz ze św. Sysyniuszem w 304 roku.

Relikwiarz św. Saturnina
Bazylika pw. św. Saturnina w Tuluzie

Patron:
Sardynii, Nawarry, Tuluzy, Cagliari. Wzywany przeciw zawrotom i bólom głowy, pladze mrówek, w obronie przed dżumą i ospą oraz strachem przed śmiercią. Wierni zwracali się również do św. Saturnina z prośbą o dobrą śmierć.

Ikonografia:
Przedstawiany w szatach biskupich, często w chwili męczeńskiej śmierci. Jego atrybutem jest: mitra, paliusz, krzyż, byk, palma.

Męczeństwo św. Saturnina
Kościół pw. św. Aniana w Chartres

Lektura:
bł. Jakub de Voragine "Złota legenda" - "Żywot św. Saturnina"

28 listopada 2011

Św. Grzegorz III


Święty papież i wyznawca (ok. 690-741).



Następca papieża św. Grzegorza II, wybrany papieżem w 731 roku.
Był dziewięćdziesiątym papieżem (wg listy kardynała Mercati z 1942).

Urodził się ok. 690 roku w Syrii, wcześnie wstąpił do benedyktynów. Rzymianie wybrali go na papieża przez aklamację, ale z objęciem stolicy Piotrowej musiał poczekać ponad miesiąc, ponieważ egzarcha Rawenny, Paweł, nie zaaprobował tego wyboru. Konsekracja papieska miała miejsce 18 marca 731 roku.

Idąc w ślady swojego poprzednika z całą stanowczością występował przeciwko ikonoklastom (obrazoburcom). Zwołał w732 roku synod w Rzymie na którym potępiono obrazoburców.



Na jego sercu szczególnie leżała ewangelizacja Europy północnej, dokąd z misją wysłał św. Bonifacego oraz św. Wilibalda. Wysłał również paliusze Egbertowi z Yorku i Tatwinowi z Canterbury. Dbał o rozwój Rzymu, odnowił wiele kościołów, mocno również wspierał rozbudowę klasztorów.

Św. Grzegorz III wysyła św. Willibalda na misje
gobelin, 1745r.

Św. Grzegorz zmarł 28 listopada 741 roku, został pochowany w kaplicy w Bazylice pw. św. Piotra. Pierwszy raz wymieniony w Martyrologium biskupa Adonisa z Vienne z IX wieku, w Martyrologium Rzymskim dzień jego wspomnienia zapisano na 28 listopada, usunięty stamtąd po reformie kalendarza z 1963 roku. Niektóre martyrologia wspominają go pod datą 10 grudnia.

Ikonografia:
Przedstawiany w stroju papieskim. Jego atrybutem jest: mitra, paliusz, krzyż.

17 listopada 2011

Św. Hugo z Lincoln

.
Święty biskup i mnich (1135-1200).

Znany również jako: Hugon, Hugo z Avalon, Hugo z Burgundii.

Fragment z ołtarza Kartuzji św. Honoriusza, ok. 1490-1500
Art Institute of Chicago w Chicago

Urodził się w 1135 roku na zamku Avalon w Burgundii, jako syn Wilhelma i Anny, którzy byli znani ze swej pobożności i miłosierdzia. Jego matka zmarła, gdy Hugon miał osiem lat, wychowaniem i kształceniem chłopca zajęli się augustianie w klasztorze Villard-Benoit, do którego wstąpił jego ojciec. Mnichem został w wieku 15 lat, niższe święcenia kapłańskie otrzymał cztery lata później. Wkrótce został przeorem w klasztorze Saint-Maxim.

Francesco Zurbaran, 1637-39
Museo de Cadiz w Kadyksie, Andaluzja

Podczas odwiedzin w kartuzji Grand Chartreuse w 1160 roku, Hugon postanowił wstąpić do tego zakonu. Po święceniach kapłańskich, w 1173 roku został mianowany prokuratorem. Stał się niebawem znany ze swej miłości dla ubogich i potrzebujących.

W 1175 roku król angielski Henryk II zaprosił św. Hugona do założenia klasztoru w Witham w hrabstwie Somerset. Była to część królewskiej pokuty za zamordowanie św. Tomasza Becketa.

 Katedra NMP w Lincoln, Lincolnshire

Dnia 21 września 1186 roku św. Hugon został konsekrowany w Westminsterze na biskupa Lincoln, największej stolicy biskupiej w Anglii, która przez ponad dekadę pozostawała bez pasterza. Szybko przywrócił duchową dyscyplinę w diecezji, rządząc nią mądrze i sprawiedliwie. Odbudował zniszczoną przez pożar katedrę i założył przy niej słynną szkołę teologiczną.

Obdarzony darem uzdrawiania, służył trędowatym, karmił chorych, opiekował się biednymi i sierotami.

 Kościół pw. św. Swithuna w Leadenham, Lincolnshire

Gdy w 1197 roku król Ryszard zażądał od biskupów pieniędzy na dofinansowanie wojny z francuskim królem Filipem Augustem, św. Hugon odmówił twierdząc, że klasztory są własnością Boga, a nie korony angielskiej. Król próbował przejąć majątek biskupstwa, ale obawa ekskomuniki powstrzymała tę zapędy.

W 1199 roku św. Hugon udał się z misją dyplomatyczną do króla Francji, wracając z niej w bardzo złym stanie zdrowia. Kilka miesięcy później, gdy brał udział w Radzie Narodowej w Londynie, zmarł 16 listopada 1200 roku. Był otoczony tak wielką czcią już za swego życia, że na jego pogrzebie pojawiły się tłumy wiernych, a jego trumnę nieśli królowie Anglii i Szkocji oraz trzech arcybiskupów. Wielu chorych idących w kondukcie zostało cudownie uzdrowionych. Św. Hugon został pochowany w katedrze w Lincoln. Został kanonizowany 18 lutego 1220 roku przez papieża Honoriusza III, jako pierwszy kartuski święty.

 Great Ryburgh, Norfolk

W 1280 roku postanowiono przenieść doczesne szczątki św. Hugona na bardzie godne miejsce. Gdy otwarto trumnę, znaleziono w niej nienaruszone ciało biskupa,a w momencie gdy arcybiskup położył rękę na czole Świętego, głowa odpadła od reszty ciała i zaczęła się z niej wydobywać manna. Po tym cudzie głowę złożono w skrzyni ze złota i srebra, ozdobionej drogocennymi kamieniami. W 1364 roku na Anglię napadli rozbójnicy, zniszczyli groby, sprofanowali relikwie i okradli świątynie. Wtedy też została skradziona skrzynia z relikwią głowy św. Hugona. Według legendy koło skrzyni usiadł kruk i siedział przy niej tak długo, dopóki nie powróciła do katedry.

 Kościół opactwa pw. św. Albana w St. Albans, Hertfordshire

Relikwie św. Hugona zniszczono w 1540 roku na rozkaz króla Henryka VIII.

Pierwszy żywot Świętego napisał jego spowiednik i współpracownik, benedyktyn Adam Eynshnam.


Kościół pw. NMP w Oxfordzie, ołtarz

Patron:
Lincoln, chorych, szewców.

Ikonografia:
Przedstawiany jako biskup lub mnich kartuski. Jego atrybutem jest: mitra, pastorał, łabędź (symbol doskonałości i czystości), katedra, kielich z Dzieciątkiem Jezus.

 Kartuzja św. Hugona w Parkminster, West Sussex

Varia:
Do czasów reformacji św. Hugon, oprócz św. Tomasza Becketa, był najbardziej znanym angielskim świętym.

W Anglii przed reformacją było 12 kartuzji, zakon rozwiązano, klasztory zburzono, a dużą część zakonników zamordowano. Dopiero w 1873 roku po usilnych zabiegach katolickiej hierarchii powstała Kartuzja św. Hugona w Parkminster. W 1883 roku w kartuzji mieszkało 30 mnichów, w 1928 - 70, a w 1984 - 22. Neogotycki klasztor jest jednym z największych na świecie.
.